Sahasrara, het hoogste centrum, dat zich bezighoudt met betekenis, transcendentie en het gevoel deel uit te maken van iets wat groter is dan het zelf.
Er zijn momenten die simpelweg niet in een gewone dag passen. Alleen onder een uitgestrekt veld van sterren staan, een pasgeboren kind vasthouden, zitten in de nagalmende stilte nadat een stuk diepe muziek eindigt, dan voel je, voor een paar seconden, dat je deel uitmaakt van iets dat veel groter is dan je kleine, bezorgde, dagelijkse zelf, en dat dit helemaal niet beangstigend is maar een enorme opluchting. Dat besef, van verbinding met een geheel, van betekenis die niet in het bestaan beargumenteerd hoeft te worden, is waar de zevende chakra naar wijst. Sahasrara, de "duizendbladige", bevindt zich op de kruin van het hoofd, en hij is minder een plek dan een deuropening: het punt waarop het persoonlijke zich opent naar het universele.
Dit is de meest verkeerd begrepen van alle centra, dus het is de moeite waard er vanaf het begin heel eerlijk over te zijn. De kruinchakra vereist geen enkele bepaalde religieuze overtuiging, en hij behoort tot geen enkele traditie. De overtuigde atheïst die zonder te weten waarom huilt bij een symfonie en de monnik die opgelost is in stil gebed raken precies hetzelfde menselijke vermogen aan: de ervaring van zelftranscendentie, van even uit de kleine gevangenis van "ik" en "het mijne" getild worden. Je kunt de bron ervan God noemen, of natuur, of bewustzijn, of het universum, of je kunt het simpelweg onbenoemd en onverklaard laten. De ervaring zelf is reëel en betrouwbaar, ongeacht de metafysica die je er later voor kiest aan op te hangen.
Elk centrum onder de kruin gaat uiteindelijk over het werk van een zelf zijn: overleven, voelen, handelen, liefhebben, uiten, begrijpen. De kruin gaat over die momenten waarop het zelf een tijdje stil wordt en er iets groters in zijn plaats wordt gevoeld. Psychologen zoals Dacher Keltner en Jonathan Haidt (2003) hebben geschreven over ontzag, de specifieke emotie die we voelen in aanwezigheid van dingen die groot genoeg zijn om ons gebruikelijke mentale kader te overstijgen: een bergketen, een grote kathedraal, de schaal van diepe tijd. In onderzoeken van Paul Piff en collega's (2015) zorgde ontzag er vaak voor dat mensen zich kleiner voelden, maar op een constructieve manier: minder op zichzelf gericht, guller en meer verbonden met de mensen om hen heen. Voor veel mensen opent die tijdelijke verkleining van het ego de deur naar gewone menselijke vriendelijkheid.
Dit is het echte geschenk van de kruin en zijn werkelijke doel, dat zo vaak verkeerd gelezen wordt. Het is niet om je te helpen aan de wereld te ontsnappen. Het is om je lichter en vriendelijker naar de wereld terug te brengen dan je hem verliet, nadat je je in je botten in plaats van in je overtuigingen hebt herinnerd dat je een klein en tijdelijk deel bent van een uitgestrekt en verbijsterend geheel.
Een geblokkeerde kruin brengt de vlakke wereld voort: een competent leven van verwerven en uitgeven waarin niets iets betekent voorbij zichzelf, waar de eerlijke vraag "wat is het punt van dit alles?" geen beschikbaar antwoord heeft en, erger nog, niet eens hardop gesteld mag worden. Dit is een stil, veelvoorkomend en grotendeels onzichtbaar soort lijden, een leven vol activiteit en leeg van betekenis. Mensen erin kunnen vaak niet benoemen wat er mis is, alleen dat er iets fundamenteels lijkt te ontbreken.
De overactieve kruin is de tegenovergestelde valstrik, en het is een heel reëel gevaar op elk spiritueel pad: de persoon die zo betoverd is door transcendentie en eenheid dat hij stilletjes de grond onder zijn voeten verwaarloost. Hij zweeft in verheven concepten terwijl zijn relaties rafelen, zijn rekeningen onbetaald blijven, en zijn lichaam en gewone verantwoordelijkheden in wanorde vervallen. Dit wordt soms spiritueel bypassen genoemd, de hoogten gebruiken als een manier om het geduldige huiswerk van een gewoon leven te ontwijken. Een werkelijk open kruin doet het omgekeerde. Hij tilt je niet uit je leven. Hij stuurt je er weer in terug, meer aanwezig, meer betrokken, en beter in staat om de specifieke, onglamoureuze mensen lief te hebben die werkelijk voor je staan.
Na een ernstige ziekte merkte Margit dat haar oude ambities stilletjes en volledig hun greep op haar hadden verloren. De promotie, het grotere huis, de langgekoesterde plannen, niets ervan leek er nog echt toe te doen. Een tijdlang verwarde ze deze uitholling met depressie en wachtte ze angstig tot het zou overgaan. Wat het werkelijk was, ging ze pas langzaam begrijpen, was een geopende kruin: een gedwongen, onwelkome en uiteindelijk transformerende les in vergankelijkheid die haar gebruikelijke kader wijd had opengescheurd en iets veel wijders had binnengelaten. Ze werd niet religieus en sloot zich nergens bij aan. Ze werd, in haar eigen eenvoudige woorden, "minder druk en een heel stuk meer verbaasd." Ze behield haar baan en de meeste van haar routines, maar ze hield ze nu allemaal veel lichter vast, alsof ze zich eindelijk had herinnerd dat ze nooit het geheel waren geweest van wat zij was.
De kruin kan niet geforceerd of gegrepen worden, alleen geduldig uitgenodigd. Hij opent zich in stilte, in ontzag, en in oprechte dienstbaarheid aan anderen, in elke oefening die zachtjes de krampachtige greep van het zelf losmaakt. Breng dus onverhaaste tijd door onder de open hemel, waar de schaal van de dingen het werk voor je doet. Zit soms in stilte zonder te proberen er iets nuttigs uit te halen. Geef je volledige aandacht aan iets uitgestrekts, grote kunst, diepe muziek, de levende natuurlijke wereld, of simpelweg de eenvoudige, bodemloze vreemdheid van überhaupt levend en bewust zijn. De kleur van Sahasrara is violet of zuiver wit, en de enige juiste houding ertegenover is niet streven of grijpen maar openheid, de stille, nederige bereidheid om verrast te worden door betekenis op het moment dat zij ervoor kiest aan te komen.
SpirAI is een app voor zelfreflectie. Niets hier voorspelt de toekomst of vervangt medische of psychologische zorg.
Neem wat je hier opviel mee in een gesprek. Gratis beginnen, je hoeft nergens in te geloven.
Download SpirAI via Google Play